Sau vài năm tưởng như mọi thứ đang khá lên, con số mới nhất lại đi ngược lại!
Các nghiên cứu thường niên về nhân sự phía sau máy quay tại Hollywood vừa công bố số liệu mới.
Phần được chú ý nhất là tỷ lệ nữ đạo diễn trong nhóm 100 phim có doanh thu cao nhất.
Con số cụ thể
Trong nhóm 100 phim ăn khách nhất của năm 2025, chỉ có 9 phụ nữ làm công việc đạo diễn.
Tỷ lệ này tương đương 8,1 phần trăm tổng số đạo diễn của nhóm phim đó.
So với năm 2024, đây là mức giảm khá mạnh, bởi con số của năm trước là 13,4 phần trăm.
Đây cũng là mức thấp nhất kể từ năm 2018, khi tỷ lệ này ở mức 4,5 phần trăm.
Mức cao nhất từng ghi nhận là 15 phần trăm vào năm 2020.
Các vị trí khác thì sao
Một nghiên cứu khác thống kê theo từng vị trí công việc trong nhóm 100 phim hàng đầu.
Theo đó, phụ nữ chiếm 26 phần trăm ở vị trí nhà sản xuất.
Ở vị trí nhà sản xuất điều hành, tỷ lệ là 21 phần trăm.
Các vị trí dựng phim và biên kịch cùng ở mức 20 phần trăm.
Vị trí đạo diễn ở mức 11 phần trăm, còn quay phim chỉ ở mức 7 phần trăm.
Cần lưu ý rằng hai nghiên cứu này dùng cách thống kê khác nhau nên con số về đạo diễn không hoàn toàn trùng khớp.
So sánh với các nước khác
Nếu nhìn ra ngoài thị trường Mỹ, bức tranh có phần khác đi.
Tại Mỹ, phụ nữ chiếm khoảng 11,3 phần trăm số đạo diễn, tương đương mức trung bình chung.
Ba quốc gia có tỷ lệ nữ đạo diễn cao nhất là Đức với 18,7 phần trăm.
Xếp sau là Anh với 18,5 phần trăm và Australia với 18,3 phần trăm.
Nghĩa là ngay cả ở những nơi dẫn đầu, tỷ lệ này vẫn chưa tới một phần năm.
Các nghiên cứu dạng này thường chỉ đếm nhóm phim có doanh thu cao nhất chứ không tính toàn ngành.
Nếu tính cả phim độc lập và phim kinh phí nhỏ, tỷ lệ nữ đạo diễn thường cao hơn đáng kể.
Điều đó cho thấy vấn đề không nằm ở việc thiếu người làm nghề mà nằm ở việc tiếp cận các dự án lớn.
Một điểm khác thường được nêu là tính không ổn định của các con số qua từng năm.
Chỉ cần vài dự án lớn do phụ nữ đạo diễn được dời lịch là tỷ lệ của cả năm đã thay đổi.
Vì vậy các nhà nghiên cứu thường khuyến nghị nhìn vào xu hướng nhiều năm thay vì một năm đơn lẻ.
Xét theo cách đó, mức của năm 2025 vẫn cao hơn giai đoạn trước năm 2018 nhưng thấp hơn mức đỉnh năm 2020.
Đây là lý do các nghiên cứu dạng này vẫn được thực hiện đều đặn hằng năm.
Nguồn tham khảo: Variety | Center for the Study of Women in Television & Film
